Sparen loont niet altijd, bewijs het maar!

Thijs Geerdink Advocatenkantoor

Nederland kent, althans kende, een spaarcultuur. Maar dit kan ook tegen je worden gebruikt. Zo bleek dit zondagochtend 19 november. De politie had in Hengelo een man, die een paar vuilniszakken aan lege flessen bij zich had, aangehouden. Dit was te lezen op de Facebookpagina van de politie en de reacties onder het bericht liegen er niet om. Hoezo is die man aangehouden? Mag je geen flessen meer inleveren dan? De politie had het vermoeden dat de flessen gestolen waren en dat de aangehouden man deze bij de supermarkt wilde inleveren voor geld.

Op zich is dit een heel gebruikelijk iets. Toch vond de politie het blijkbaar vreemd en besloten de agenten het 'nieuwe wapen' in de strijd tegen de misdaad in te zetten: een oproep op Facebook. In het bericht was gevraagd of de rechtmatige eigenaar van de lege flessen zich wil melden bij de politie.

Mijn eerste college strafrecht spookt door mijn hoofd. Prof. mr. Ybo Buruma heeft mij altijd geleerd: er moet een redelijk vermoeden van schuld zijn, voordat iemand als verdachte kan worden aangemerkt. En verdachte dien je te zijn, om überhaupt aangehouden te kunnen worden. Althans, zo heb ik altijd gedacht.
De politie kreeg op haar berichtgeving veel reacties. Sommigen vonden het zielig dat de man was aangehouden en anderen vonden het een ronduit belachelijke actie.
Het enige feit in de hele casus dat zichtbaar is: er fietst een man op straat met heel veel lege flessen. Is dit zo bijzonder dat daarmee de man als verdachte kan worden aangehouden? Uit de oproep van de politie blijkt dat er helemaal geen aangifte is gedaan van diefstal. Ofwel: op dat moment is de politie niet bezig met het oplossen van een strafbaar feit, maar aan het onderzoeken of er wellicht een strafbaar feit heeft plaatsgevonden. Tot op de dag van vandaag is het mij niet bekend of er door iemand aangifte is gedaan. We mogen dus aannemen dat de man eigenaar van de flessen is.

Oké, eerlijk is eerlijk. Het lijkt ook wel een beetje raar om op zondagochtend met vuilniszakken vol lege flessen te fietsen. Maar aan de andere kant: waarom niet? Het lijkt me – gelukkig – nog geen strafbaar feit. De man is na het verhoor direct in vrijheid gesteld. Morgenavond toch maar even naar de supermarkt lege flessen en kratten inleveren: hopelijk heb ik het aankoopbewijs nog...